Ostatnie badanie marki Jasnum wykazało, że dla blisko 60% badanych kobiet temat menopauzy jest wstydliwy, ale jednocześnie coraz więcej Polek zauważa potrzebę rozmów o tym okresie dojrzałości.

Czym dla ciebie jest menopauza?

Menopauza kojarzy się Polkom przede wszystkim z uderzeniami gorąca oraz brakiem miesiączki, ale ten szczególny okres dojrzałości, poza zmianami w obszarze fizyczności, wpływa także na samopoczucie psychiczne. Ponad 60% Polek będących w okresie menopauzy zauważyło zmiany w tym zakresie, a tyle samo (62%) zaobserwowało również zmiany w obszarze życia seksualnego.

Czego się boimy?

Negatywne emocje związane z tym etapem życia pojawiają się u kobiet, które menopauzę mają jeszcze przed sobą. Co wtedy czują? Przede wszystkim niepewność (40%), lęk (27%) oraz przygnębienie (27%).

Menopauza w różnych kulturach jest rodzajem przejścia do etapu dojrzałej kobiecości. W kulturze zachodniej menopauza na ogół kojarzy się w dwojaki sposób. Z jednej strony z negatywnymi przekonaniami, związanymi z dyskomfortem fizycznym, ale także i utratą atrakcyjności fizycznej, przybieraniem na wadze, zmianami nastroju. Z drugiej strony…

Czas zamienić niepewność w akceptację

Uczucie akceptacji wynikające ze zbliżającego się, nowego etapu, pojawia się u co czwartej Polki. Kobiety, które przechodzą przez okres menopauzy, odczuwają już mniej niepewności i lęku. Najwięcej pozytywnych emocji pojawia się u pań, które ten etap życia mają już za sobą: niemal połowa (45%) z nich odczuwa akceptację, 37% spokój, 30% równowagę, 30% – ulgę.

Moment przejścia do lepszej połowy życia

Niewiele jeszcze mówi się o pozytywnym wymiarze związanym z przechodzeniem menopauzy: poszerzaniem własnych możliwości, otwieraniu się na nowe drogi życiowe – zarówno w kontekście zawodowym, realizacji pasji, ale także funkcjonowania w relacjach międzyludzkich.

Kobiety będące przed menopauzą lub na jej początku obawiają się tego, jak będzie wyglądał jej przebieg oraz jakie będzie miała konsekwencje. Brak rzetelnej wiedzy oraz edukacji w tym zakresie wzmacnia ten lęk i niepewność. To naturalne, że to co nieznane budzi obawy, ale dzięki zdobywaniu wiedzy i współdzieleniu doświadczeń pojawia się proces akceptacji. I tą drogą podąża dojrzała kobiecość – tłumaczy dr n. hum. Julita Czernecka.

Aby zmniejszyć poczucie niepewności, kobiety poszukują wsparcia i wiedzy na temat menopauzy. Co trzecia Polka (32%) zdobywa je od bliskich kobiet, które ten etap mają już za sobą (32%), a także z artykułów w Internecie oraz blogów (31%). 28% badanych korzysta z porad lekarskich. A co ze wsparciem?

Wsparcie, którego brakuje

Aż 43% Polek nie otrzymało żadnej formy wsparcia przygotowując się lub będąc już w okresie menopauzy. Co ciekawe, rzeczywiste otrzymywane wsparcie różni się od oczekiwań kobiet. Te, które wsparcie otrzymują, w pierwszej kolejności mogą liczyć na rozmowę z przyjaciółką (26%), rozmowę z lekarzem (21%) oraz rozmowę z partnerem (15%). Jednak najbardziej pożądanym i oczekiwanym wsparciem jest to ze strony partnera – w postaci rozmowy lub w innej formie – łącznie wskazuje na to ponad 75% kobiet. Równie pożądane jest wsparcie ze strony lekarza (41%).

Rozmawiajmy o obawach. Często bywają bezpodstawne

Brak wsparcia lub obawa przed jego poszukiwaniem może wynikać między innymi z tego, że blisko 60% kobiet nadal wstydzi się rozmawiać o menopauzie. Co powoduje, że ten etap nadal funkcjonuje w obszarze społecznego tabu oraz jak można to zmienić, wyjaśnia dr n. hum. Alicja Długołęcka:

Pierwszym krokiem do otrzymania wsparcia jest otwartość na temat i rozmowę. Okazuje się jednak, że w tym zakresie jest potężna bariera – ponad połowa badanych kobiet wstydzi się rozmawiać o menopauzie! Niestety uwarunkowania kulturowe sprawiły, że okres dojrzałości u kobiet sprowadzony jest do sfery lekceważących żartów, pomijania w życiu społecznym, a to sprzyja postawie wycofania i milczenia. Na szczęście jest to obszar, na który najprościej wpływać. Obecność pozytywnej narracji na temat menopauzy w dyskursie społecznym będzie ten obraz zmieniać.

Zjawisko „silver tsunami”, w którą wliczany jest proces starzenia się, czy kategoria kobiet w wieku średnim określana jako WHIP ( skrót od angielskiego woman who are hot, inteligent and in their prime), co oznacza kobietę, która jest seksowna, inteligentna i w pełni swoich możliwości, są tego pięknymi przykładami. Chociaż temat menopauzy jest uznawany za wstydliwy, to zdecydowana większość kobiet dostrzega wartość w rozmowie na ten temat. Podkreślają fakt, że menopauza jest wpisana w życie każdej kobiety i należałoby ją „oswajać” poprzez rozmowy i wymianę informacji wyprzedzające pojawienie się objawów.

Będzie lepiej

Jednocześnie Polki biorące udział w badaniu dostrzegły duże znaczenie rozmów na ten temat, wskazują przede wszystkim na to, że menopauza dotyczy każdej kobiety, a rozmowy sprzyjają pogłębianiu wiedzy na ten temat i uzyskaniu wsparcia.

Andropauza u mężczyzn

Dużo mówi się o kobietach w okresie menopauzy, zdecydownie mniej o andropauzie u mężczyzn. Obserwujmy mężów, partnerów, braci, którzy przekraczają magiczny wiek 50 lat. Jest to trudny okres przejściowy w życiu mężczyzny – pomost pomiędzy dojrzałością, a starością. Zmiany fizyczne i psychiczne dotykają także panów, w tym zmiany o charakterze seksualnym. Warto usłyszeć ich głos. Warto rozmawiać o ich potrzebach i samopoczuciu, aby lepiej rozumieć się nawzajem.

Badanie: „Menopauza to nie pauza” zostało zrealizowane na zlecenie marki Jasnum przez Instytut Badawczy Zymetria w marcu 2022 roku na grupie 200 kobiet w wieku 45 plus, w trakcie i po przebytej menopauzie. Badanie ilościowe realizowane techniką CAWI w społeczności Zymetrii.

Według badań, na uderzenia gorąca w czasie menopauzy wskazuje aż 80% kobiet, a większość ocenia ich uciążliwość jako umiarkowaną lub ciężką[1].  Ten objaw menopauzy pojawia się zarówno w dzień, jak i podczas snu i jest wywołany przez wahania poziomu hormonów, w tym estrogenu oraz progesteronu.  Wahaniom towarzyszy uczucie nagłego ciepła odczuwalne przede wszystkim w górnej części ciała, w okolicach klatki piersiowej, ramion, twarzy i szyi. Dodatkowo może występować zaczerwienienia na skórze oraz zwiększona potliwość.

Menopauza to naturalny etap w życiu każdej kobiety. W okresie przed, około i po menopauzalnym dochodzi do wielu zmian hormonalnych, które w efekcie skutkują wygaśnięciem czynności jajników. Choć każda kobieta doświadcza okresu przekwitania w indywidualny sposób, można wyróżnić grupę objawów, które z podobnym nasileniem towarzyszą większości pań. Są to między innymi uderzenia gorąca, czyli nagłe uczucie ciepła, które znacząco wpływa na jakość i komfort życia.  

Sprawca? Wahania hormonalne  

Epizod zalania ciepłem trwa od około 30 sekund do kilku minut i występuje o nieregularnych porach dnia. Występuje nagle i zdarza się podczas wykonywania codziennych czynności. Mimo tego, iż ten szczególnie uciążliwy objaw menopauzy obniża komfort życia kobiet, są metody, które mogą załagodzić ich występowanie oraz zminimalizować wpływ na komfort codzienności.  

W pierwszej kolejności należy skontaktować się z lekarzem i pod jego nadzorem dokładnie skontrolować stan zdrowia. Lekarz może zlecić między innymi terapię hormonalną, zwaną inaczej terapią zastępczą, która może okazać się skuteczna w niwelowaniu uderzeń gorąca. Warto jednak pamiętać, że na komfort życia podczas menopauzy składa się także kompleksowe działanie i dbałość o codzienne nawyki, a uporczywe objawy da się minimalizować stosując proste wskazówki.

Jak można sobie pomóc?

W pierwszej kolejności należy zadbać o optymalną temperaturę powietrza w miejscu, w którym przebywamy, tak aby zapobiec dodatkowemu, zbędnemu przegrzewaniu się ciała. Częste wietrzenie, a także korzystanie z wentylatora mogą przyczynić się do obniżenia temperatury w pomieszczeniu. Wieczorem, na chwilę przed snem, warto również dokładnie przewietrzyć sypialnię.

Dobrym rozwiązaniem jest chłodny prysznic, który może przynieść ukojenie w nagłych uderzeniach gorąca. Chłodną wodę można wykorzystać również do okładów z ręczników, którymi owiniemy nadgarstki.  Schładzanie akurat nadgarstków wynika z dużego ukrwienia tej części ciała, a okład z chłodnego ręcznika może przynieść ulgę.

Zarówno w domu, w pracy jak i podczas przebywania na zewnątrz, warto postawić na ubieranie się warstwami, tak aby w przypadku zalania falą ciepła możliwie szybko zrezygnować z jednej warstwy, zapewnić większy dopływ powietrza oraz zmniejszyć temperaturę ciała. Pomocne w łagodzeniu  objawów menopauzy są także suplementy diety zawierające naturalne wyciągi roślinne. Warto sięgnąć między innymi po te zawierające ekstrakt z czerwonej koniczyny, który sprzyja łagodzeniu objawów menopauzy takich jak uderzenia gorąca, potliwość czy rozdrażnienie. Również ekstrakt z szyszek chmielu pomaga podczas charakterystycznych objawów związanych z menopauzą – działa kojąco, korzystnie wpływa na sen.

Poza suplementami ( np. Jasnum), równie istotna w walce z symptomami uderzeń gorąca jest aktywność fizyczna, która dodatkowo korzystnie wpływa na zdrowie serca, układ kostny oraz zachowanie dobrego samopoczucia. Warto także ćwiczyć powolne i głębokie oddychanie, które uspokoi tętno, zniweluje stres i pomoże w szybkiej reakcji na nagły przypływ fali ciepła.

Menopauza – daje się ujarzmić.

[1] https://jamanetwork.com/journals/jamainternalmedicine/fullarticle/2110996